Videoconferentie bij de Universiteit van Amsterdam (Uva)
 

“Afstanden zijn abstracte gegevens voor studenten”
 

Een ‘red paper’ door Björn Heisterkamp

De Universiteit van Amsterdam, opgericht in 1632 als Athenaeum Illustre en sinds 1877 de gemeentelijke universiteit, telt momenteel bijna 24.000 studenten. Ruim 140 masteropleidingen kunnen gevolgd worden aan 7 faculteiten.

We zijn, samen met Nico Gielen, op bezoek bij Arjan Sas, als ICT-coördinator verbonden aan de Faculteit der Maatschappij- en Gedragswetenschappen. Voor Gielen, van Qconferencing, is dit een typische thuiswedstrijd. Hij heeft ook nog gestudeerd aan deze faculteit en al enige tijd levert Qconferencing de benodigde apparatuur voor onder andere visuele communicatie.

Het is bijna 3 uur als we een lokaal binnen lopen. Een college staat op het punt te beginnen. Een twintigtal studenten stroomt één voor één het lokaal binnen en neemt plaats. Voor in de klas staat een videoconferentiesysteem aan, er is verbinding met India. Gek genoeg kijken de binnenkomende studenten er niet eens van op, ze hebben dit al veel vaker meegemaakt.

Arjan Sas bekent dat deze generatie studenten veel gewend is. Veel studenten hebben een laptop en visuele media maakt onlosmakelijk deel uit van de lesprogramma’s. Met videoconferentie wordt een college interactiever en uiteraard internationaler. Sas zegt: “Afstanden zijn abstracte gegevens voor studenten. Al langere tijd wordt er college op afstand gehouden en kan men via videoconferentie een lezing volgen”.
 

Diverse losse videoconferentie-systemen maken deel uit van de ict-voorzieningen van Universiteit van Amsterdam, maar met de komst van LifeSize kwam er een zekere doorbraak. “Het is now or never”, gaf Sas aan, “de kwaliteit van LifeSize en de gunstige prijsstelling was bepalend om videoconferentie een extra push te geven. De nieuwe systemen konden bijdragen aan een beter imago van video conferencing en in zekere zin werd hier een latente behoefte ingevuld: LifeSize zorgt voor meer beleving (door de high defi nition technologie), het opzetten van een conferentie is eenvoudig en de kostprijs van de apparatuur heeft een doorslaggevende rol gespeeld”.

Sas is bekend met de mogelijkheden van visuele communicatie. Hij heeft een studiereis gemaakt naar o.a. MIT (Massachusetts Institute of Technology) om te zien hoe videoconferentie aldaar gebruikt wordt. Er werd ook gekeken hoe conferenties geboekt worden, hoe apparatuur optimaal ingezet wordt en hoe het netwerk te beheren.

De faculteit kent een platte hiërarchie. Waar besluitvorming vroeger het grote probleem was, heeft Sas nu de mogelijkheid vicieuze cirkels te doorbreken. Zijn wens om LifeSize videoconferentie in te zetten krijgt gevolg, mede omdat de eenvoud en het beheer goed afgebakend is. Een docent wordt niet betrokken bij de techniek, een conferentie wordt eenvoudigweg opgezet. De problematiek inzake ondersteuning is daarmee verdwenen.

Sas zegt: “De techniek is niet meer het probleem. De kwaliteit is voortreffelijk. Een student-assistent (iemand die de professor tijdens colleges bijstaat) kan zeer eenvoudig een conferentie starten en beheren. Het is alleen nog maar een kwestie van communicatie. Juiste afspraken over het tijdstip, de tijdzone, het aantal deelnemers en het boeken van de ruimte zijn de overblijvende zorgen”.

Het LifeSize Room videoconferentie-systeem zet dagelijks diverse conferenties op. Soms ook met meerdere locaties tegelijkertijd. (Mogelijk door de interne MCU, multipoint control unit). Tijdens plenaire zittingen wordt ook data gedeeld, als in een webconference.

India, China, Colombia, Finland, Duitsland en de Verenigde Staten maken deel uit van een netwerk waar veelvuldig mee gecommuniceerd wordt. Hoewel Colombia nog veel gebruik maakt van een ISDN-systeem en derhalve onvoldoende kwaliteit levert, wordt ook hier optimaal gebruik gemaakt van de internationale interactiviteit.

LifeSize Room is een videovergadersysteem op basis van high defi nition technologie. Om over en weer de beste beeld- en geluidskwaliteit te garanderen, is ongeveer 1 Mb verbindingssnelheid nodig. Sas vereist daarom ook min of meer dat participanten in een conferentie gebruik maken van IP-technologie en liever geen ISDN, anders is hij toch te veel bezig met het verlenen van ondersteuning. En dat is nou juist het mooie van LifeSize: een zorgeloze videovergadering met perfecte kwaliteit, gebruik makend van een Internetverbinding.

Inmiddels wordt videoconferentie gebruikt in vijf onderwijsmodules. Dit betekent dat aan deze faculteit circa 200 studenten tijdens hun studie te maken hebben met het LifeSize systeem. Docenten gebruiken het medium om reiskosten en vooral reistijd te drukken en bovendien kunnen ze hun internationale betrokkenheid laten gelden.

Sas heeft een Wiki opgezet. Zo wordt de kennis over videoconferentie gedeeld en zijn de basisbegrippen algemeen goed. Beheer en instructie wordt zodoende een competentie die bij meerderen ligt. De eenvoud is één van de redenen dat meerdere faculteiten ook hun interesse tonen in een LifeSize systeem. Zo nu en dan wordt er gebruik gemaakt van het systeem aan deze faculteit, het is dan gebruikelijk dat kosten doorberekend worden aan de andere faculteit.

Op momenten dat het systeem voor geen enkel onderwijsdoeleinde geboekt staat, wordt deze overcapaciteit ook wel eens commercieel aangeboden aan bedrijven in Amsterdam die dan gebruik kunnen maken van dit medium.

In de toekomst ziet Sas meerdere faculteiten en locaties uitgerust met LifeSize als een logisch gevolg. Op zijn wensenlijst staat ook om PC’s uit te rusten met videoconferentie-clients, of om kamers van bepaalde medewerkers te voorzien van kleine videoconferentieapparatuur om overal gebruik te kunnen maken van een videocommunicatie-netwerk.

Het is duidelijk dat de toekomst van videocommunicatie in het onderwijs perfect zichtbaar is.